Page 142 - TURKCE

OKUMA - ANLAMA

T.4.1.11. Dinlediklerinin/izlediklerinin içeriğini değerlendirir. /T.4.3.1. Noktalama işaretlerine dikkat ederek
sesli ve sessiz okur. /T.4.3.18. Okuduğu metinle ilgili soruları cevaplar./ T.4.3.27. Okuduğu metindeki kahra-
manların özelliklerini karşılaştırır.
DİNLE TEMA METNİ

TIBBIN BABASI:
İBNİ SİNA

İbni Sina, 980 yılında bir Türk şehri olan Buha-
ra’da dünyaya gelmiştir. Asıl adı Ebu Ali el-Hüseyin
ibni Abdullah ibn-i Sina el-Belhi’dir. Avrupa’da
“Avicenna” olarak tanınmaktadır. İbni Sina bilgin,
fizikçi,astronomdur. İbni Sina her şeyden önce bir
hekimdir ve tıp alanında yaptığı çalışmalarla tanın-
mıştır.
İbni Sina, çok zeki bir çocuktur. Felsefe, matematik, mantık, geometri ve hint matematiği alan-
larında eğitim almıştır. Henüz 10 yaşındayken Kur’an-ı Kerim’i ezberleyerek hafız olmuştur. 16
yaşından itibaren tıp alanında eğitim görmüştür. 19 yaşında hekim ünvanını elde etmiştir. Buhara
hükümdarını iyileştirmiş, Hamedan şehrinin hükümdarını tedavi etmiştir.

İbni Sina’nın en önemli tıbbi buluşları; tüberküloz hastalığının insandan insana bulaştığını
söylemesi, menenjit hastalığını tanımlamasıdır. Kas ağrılarına insan vücudundaki sinirlerin neden
olduğunu keşfetmiştir. Şeker hastalığıyla ilgili yaptığı çalışmalar 700 yıl sonra İngiliz anatomi bilgini
Thomas Willis tarafından dile getirilmiştir.
İbni Sina, yazdığı 14 ciltten oluşan “Tıbbın Kanunu” anlamına gelen El-Kanun Fi’t Tıp kitabında
eczacılık bilgileri yanında 760 adet ilacın tarifini yapmıştır. Bu kitap 600 yıl Avrupa’da ders kitabı
olarak okutulmuştur. İbni Sina’nın yazdığı diğer önemli bir kitap ise “Sağlık Kitabı “ anlamına
gelen Kitab’üş Şifa’dır. Bu kitap 18 ciltten oluşur, felsefe, din bilimleri, doğa bilimleri, siyaset, ma-
tematik, geometri, astronomi ve müzik alanlarında bilgiler içerir. Bu kitap da 13. yüzyılda Avrupa
üniversitelerinde ders kitabı olarak okutulmuştur.

İbni Sina, astronomi alanında da çalışmalar yapmıştır. Venüs gezegeninin Dünya’ya Güneş’ten
yakın olduğunu söylemiş, yıldızların koordinatlarını hesaplayan bir alet icat etmiştir.
Fizik alanında da çalışmalar yapan İbni Sina, ısı, ışık ve mekanik enerji üzerinde çalışmalar yü-
rütmüştür. Kuvvet, boşluk ve sonsuzluk kavramlarını tanımlamıştır. Işık hızının ölçülebilir olduğunu
söylemiştir. Hava sıcaklığını ölçerken ilk kez termometreyi kullanmıştır.

İbni Sina, hayatı boyunca 270 adet bilimsel kitap yazmıştır. Orta çağ tıp bilginlerinin en büyüğü
olarak kabul edilir. 1037 yılında ölen İbni Sina’dan yüz yıllar sonra Ay’daki bir kratere onun adı
verilmiştir. Bugün hâlâ Paris Üniversitesi’nin tıp fakültesi öğrencileri St. Germain Bulvarı yanındaki
büyük konferans salonunda toplandıklarında iki kişinin duvara asılı büyük boy portresiyle karşıla-
şırlar. Bu iki portre, İbn-i Sina ve er-Razi’ye aittir.

141 Türkçe - 4