Page 34 - Yeni Nesil Soru Bankası Fen Bilimleri 7

OECD
Uluslararası ÜNİTE 1: GÜNEŞ SİSTEMİ VE ÖTESİ
Sınavlar
YORU M VE ANALİZ BECERİLERİ

KARA DELİK Soru 1:

“Kara delik” metnindeki bilgilere göre aşağıda verilen ifadeler
Güneş’ten çok daha büyük yıldızlar ömürlerinin sonuna gelince, çe-
kim kuvvetleri etkisiyle kendi içine çökmeye başlarlar. Çekim kuv- doğru ise “D”, yanlış ise “Y” harfini yuvarlak içerisine alınız.
veti arttıkça tanecikler arasındaki mesafe o kadar azalır ki çok
büyük kütle tek bir noktada toplanır. Kara delik, bir yıldızın yaşam sürecinin sonu olarak D/Y
da tanımlanabilir.
Kara delik çekim alanına giren maddeleri kendisine D/Y
çekebilir ancak enerjiyi çekemez.
Bir yıldızın Kara delik olabilmesi için kütlesinin D/Y
Güneş’ten epeyce büyük olması gerekir.

Yoğunluk ve kütle öyle bir noktaya ulaşır ki çekim alanındaki her
şeyi kendisine çekmeye başlar. Işık bile bu çekim etkisinden kurtu-
lamaz. Bu nedenle karadeliği göremeyiz. Bir karadeliği görmenin
tek yolu; onu, etrafından madde yutarken gözlemektir.
Soru 2:
UY Scuti, NML Cygni, WOH G64 bilinen en büyük yıldızlardır.
Güneş’ten binlerce kat büyük olan bu yıldızlar Dünyamızdan
binlerce ışık yılı uzaklıktadır. Bu yıldızların yarıçapı milyarlarca
kilometreyi bulabilir. Bu yıldızlar Güneş’ten yüzbinlerce kat
daha parlaktır. Güneş’ten daha küçük yıldızlar da vardır.
Geçtiğimiz günlerde İngiltere’de bir gözlemevinde çalışan
Bir yıldız olan Güneş de Kara delik olacak mı? bilim insanları Satürn gezegeni ile aynı büyüklükte bir yıldız
Güneş’te de çökme meydana gelecek ama Dünya boyutlarına keşfettiler. Bu yıldıza ise EBLM J0555-57Ab adını verdiler.
geldiğinde bu çökme duracak. Çünkü Güneş, kütlesi nedeniyle çok
büyük bir kütle çekimine sahip değildir. Buna göre, yukarıda özellikleri verilen yıldızlardan hangisi
kütle çekimi etkisiyle kütlesini bir noktada toplayarak Kara
delik oluşturamaz?
A) UY Scuti B) NML Cygni
C) EBLM J0555-57Ab D) WOH G64

Soru 3:

Güneş tamamen kendi içerisine çökse bile yani bir Kara delik oluş- Güneş Sistemi’ndeki en büyük gezegen olan Jüpiter, yıldızlar
tursa bile etrafındaki gezegenlere uyguladığı çekim kuvveti değiş- gibi kütle çekim etkisiyle çökerek kara delik oluştursaydı,
mez. Çünkü Kara delik oluşurken kendi kütlesi bir noktada toplanır. Güneş Sistemi’ndeki tüm gezegenleri çekim etkisiyle içine
Dolayısıyla Güneş, karadeliğe dönüştüğünde etrafında dolanan çekebilir miydi? Açıklayınız.
gezegenlere kendi kütlesi kadar bir çekim kuvveti uygulayabilir.
.......................................................................................
Yani gezegenlere uyguladığı çekim kuvveti değişmez.
.......................................................................................
........................................................................................

7. SINIF FEN BİLİMLERİ 34 Ünite 1